Wyobraź sobie zdrową sałatkę. Teraz wyobraź sobie, że jesz ją na rollercoasterze.
Odżywcza teoretycznie jest. Ale nawet jak uda Ci się ją zjeść, nie ma szans, żeby ją strawić. Jest za to szansa na zmęczenie i przebodźcowanie.
To dokładnie tak działają tiktoki i rolki.
Niezależnie od treści, format szkodzi #
Krótkie formy wideo szkodzą. Niezależnie od tego, co oglądasz. Sam format - tempo, mechanika, nieskończony feed - wpływa destrukcyjnie na zdolność do dłuższego skupienia uwagi.
Badania są jednoznaczne: użytkownicy krótkich form wideo wykazują większe trudności w kontroli uwagi niż osoby oglądające tradycyjne media.[1]
Przyswajanie informacji wymaga ciszy pomiędzy. #
Mózg potrzebuje ciszy, żeby cokolwiek utrwalić. Każde kolejne wideo mu tę ciszę zabiera, zanim zdąży przetworzyć choćby jedno zdanie.
Jaka jest cena? #
Zmęczenie. Mgła mózgowa. Niepokój.
A ile rolek dzisiaj obejrzałeś? To może być cena, jaką płacisz za format, który nie został zaprojektowany dla Twojego dobra.
Dopaminowe kasyno #
Tiktoki i rolki to dopaminowe kasyno. Mózg dostaje łatwą nagrodę i natychmiast żąda następnej.
Skutek? Zawsze spędzasz tam więcej czasu, niż planowałeś.
Dlaczego?
- Brak widocznego upływu czasu - nic Cię nie ostrzega
- Nieskończony ciąg treści - zawsze jest "jeszcze jedno"
- Losowość nagród - każde wideo jest jak pociągnięcie wajchy w kasynie
...na szczęście mózg jest plastyczny. #
Tak jak nauczył się sprintu, może nauczyć się z powrotem maratonu.
Jak odzyskać kontrolę nad uwagą? #
Wprowadź tarcie #
Wyłącz powiadomienia. Ustaw szary ekran. Zrób dostęp do aplikacji trudniejszym, nie łatwiejszym.
Oswój nudę #
Kolejka, winda, przystanek? Nie wyciągaj telefonu. Nudne chwile to przestrzeń, w której mózg oddycha i przetwarza informacje.
Trenuj skupienie #
15 minut z telefonem w innym pokoju. Co tydzień dodaj 5 minut. Mózg jest plastyczny - uczy się tego, co trenujesz.
Szukaj spokojnej satysfakcji #
Książka. Gotowanie. Rozmowa. Spacer bez słuchawek. Przypominaj swojemu mózgowi, że przyjemność nie musi być natychmiastowa i intensywna.
Ten tekst czytasz tak wolno, jak potrzebujesz #
Ty decydujesz, kiedy przejść do kolejnego zdania. Możesz się zatrzymać. Pomyśleć.
To się zatrzymajmy. Jeśli chcesz.
Pomyśl, gdzie w swoim życiu zmuszasz się do tempa, które Ci nie służy? Czy to dlatego, że "tak robią wszyscy"? Może myślisz, że "trzeba"?
Sprawdź, czy na pewno. A może nie musisz? Pobądź z tymi pytaniami.
Mam poczucie, że poprzez tworzenie rolek dokładałbym się do czegoś, co ludziom generalnie szkodzi. Rolek nie robię, a moje konto ciągle rośnie.
Dziękuję. Dobrze mi tu z wami.
A Ty? Ile rolek dziś obejrzałeś? Ile z nich pamiętasz?
He & Liu, "Short-form video and mental health: A systematic review", Frontiers in Psychology, 2023 ↩︎

